Μια απόφαση με ιδιαίτερο πολιτιστικό, ιστορικό αλλά και εθνικό βάρος έλαβε το Δημοτικό Συμβούλιο Σαρωνικού, εγκρίνοντας την πράξη σύστασης και το καταστατικό του διακρατικού σωματείου «Η των Φωκαέων Διαδρομή».
Πρόκειται για μια διεθνή πρωτοβουλία που συνδέει πόλεις της Μεσογείου με κοινή ιστορική αναφορά στους αρχαίους Φωκαείς και φιλοδοξεί να εξελιχθεί σε αναγνωρισμένη Πολιτιστική Διαδρομή του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Ο Δήμος Σαρωνικού, μέσω της Παλαιάς Φώκαιας, συμμετέχει πλέον ως ιδρυτικό μέλος στο εγχείρημα, σε μια εξέλιξη που χαρακτηρίστηκε από τη δημοτική αρχή ως ιστορική στιγμή για τον τόπο.
Στην εισήγησή του, ο Δήμαρχος Σαρωνικού Δημήτρης Παπαχρήστου τόνισε ότι η απόφαση αυτή σηματοδοτεί την ενεργή παρουσία του Δήμου σε μια διαδρομή που αφορά άμεσα την ιστορία, την ταυτότητα και τη θέση της Παλαιάς Φώκαιας στον μεσογειακό χάρτη των πόλεων των Φωκαέων.
Κεντρικό ρόλο στην παρουσίαση του θέματος είχε ο Μανώλης Τσαλικίδης, ο οποίος ανέλαβε συμβουλευτικά και εθελοντικά να υποστηρίξει τη διαδικασία, μετά την ενημέρωση ότι η πρωτοβουλία είχε ξεκινήσει από την ιταλική Ascea Velia και την τουρκική Foça, χωρίς αρχικά να υπάρχει ενεργή συμμετοχή της ελληνικής πλευράς.
Όπως αναφέρθηκε στη συνεδρίαση, μόλις έγινε αντιληπτό ότι η διαδικασία προχωρούσε χωρίς τον Δήμο Σαρωνικού και χωρίς την Παλαιά Φώκαια, κινητοποιήθηκαν άμεσα ο Δήμαρχος, συνεργάτες του Δήμου, το Υπουργείο Εξωτερικών, προξενικές αρχές και πρόσωπα με γνώση του αντικειμένου, ώστε η ελληνική πλευρά να μπει ισότιμα στη διαδικασία.
Ιδιαίτερη σημασία δόθηκε στο περιεχόμενο του καταστατικού και του κανονισμού λειτουργίας. Σύμφωνα με όσα παρουσιάστηκαν, στα αρχικά κείμενα υπήρχε αναφορά στους Φωκαείς, χωρίς όμως να αποτυπώνεται καθαρά η ελληνική τους καταγωγή. Το σημείο αυτό θεωρήθηκε κρίσιμο από την ελληνική πλευρά.
Μετά από παρεμβάσεις, τεκμηρίωση και διαπραγμάτευση, επιτεύχθηκε η προσθήκη σαφούς αναφοράς στους αρχαίους Έλληνες αποίκους από τη Φώκαια της Ιωνίας. Η εξέλιξη αυτή παρουσιάστηκε ως ουσιαστική θεσμική και ιστορική κατοχύρωση της ελληνικής ταυτότητας των Φωκαέων μέσα στο ίδιο το καταστατικό πλαίσιο της διαδρομής.
Όπως ειπώθηκε χαρακτηριστικά, η «Φωκαέων Διαδρομή» δεν είναι μια διαδρομή κρατών ή εθνών, αλλά μια διαδρομή πολιτισμών. Ωστόσο, η ιστορική ακρίβεια θεωρήθηκε απαραίτητη προϋπόθεση, τόσο για την αξιοπιστία του εγχειρήματος όσο και για την αξιολόγησή του από τους ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Η έδρα του σωματείου θα βρίσκεται στην Ascea Velia της Ιταλίας, καθώς από εκεί ξεκίνησε η οργανωτική διαδικασία μέσα στο ιταλικό θεσμικό πλαίσιο. Ωστόσο, σύμφωνα με την ενημέρωση που δόθηκε, ο Δήμος Σαρωνικού πέτυχε να προβλεφθεί η δυνατότητα κάθε ιδρυτικής πόλης να λειτουργεί ως έδρα δραστηριοτήτων της διαδρομής στον δικό της τόπο.
Αυτό σημαίνει ότι η Παλαιά Φώκαια δεν θα έχει απλώς μια τυπική συμμετοχή, αλλά θα μπορεί να φιλοξενεί δράσεις, πρωτοβουλίες, συνεργασίες και εκδηλώσεις στο πλαίσιο της διακρατικής διαδρομής.
Η «Φωκαέων Διαδρομή» δεν περιορίζεται σε εθιμοτυπικές επισκέψεις ή πολιτιστικές ανταλλαγές. Όπως παρουσιάστηκε στο Δημοτικό Συμβούλιο, το εγχείρημα μπορεί να ανοίξει δρόμους για επιστημονικές συνεργασίες, εκπαιδευτικές δράσεις, πανεπιστημιακή έρευνα, πολιτιστικές ανταλλαγές, αρχαιολογικό τουρισμό και βιώσιμη ανάπτυξη γύρω από την ιστορική κληρονομιά των Φωκαέων.
Στη συνεδρίαση αναφέρθηκε επίσης ότι ενημερώθηκε και η Νέα Φώκαια Χαλκιδικής, με την προοπτική να συμμετάσχει και εκείνη στη συνέχεια, καθώς και ότι υπάρχει ενδιαφέρον ώστε στο μέλλον να ενταχθούν και άλλες σημαντικές πόλεις που συνδέονται με τη φωκαϊκή διαδρομή, όπως η Μασσαλία.
Στο πρακτικό επίπεδο, αναφέρθηκε ότι η ετήσια συμμετοχή του Δήμου στο σωματείο ανέρχεται στα 1.000 ευρώ, ενώ στο καταστατικό προβλέπεται και η δυνατότητα συμμετοχής υποστηρικτικών μελών, κυρίως δημόσιων φορέων, ιδρυμάτων και οργανισμών που μπορούν να συμβάλουν επιστημονικά, πολιτιστικά ή ερευνητικά στους σκοπούς της διαδρομής.
Ο Δήμαρχος Σαρωνικού ευχαρίστησε δημόσια τον Μανώλη Τσαλικίδη για τον καθοριστικό ρόλο του, τονίζοντας ότι χωρίς τη δική του ενημέρωση, γνώση και κινητοποίηση, ο Δήμος Σαρωνικού κινδύνευε να μείνει εκτός μιας διεθνούς πρωτοβουλίας που αφορά άμεσα την ιστορία της Παλαιάς Φώκαιας.
Θετικές ήταν και οι τοποθετήσεις δημοτικών συμβούλων, οι οποίοι αναγνώρισαν τη σημασία της απόφασης και τον ιδιαίτερο ρόλο που είχε η παρέμβαση της ελληνικής πλευράς στην κατοχύρωση της ιστορικής αλήθειας μέσα στο καταστατικό.
Η επόμενη φάση περιλαμβάνει τη μετάβαση αντιπροσωπείας στην Ιταλία για την υπογραφή των σχετικών κειμένων και την έναρξη της νέας περιόδου για τη «Φωκαέων Διαδρομή».
Για την Παλαιά Φώκαια, η απόφαση αυτή αποτελεί αναγνώριση της ιστορικής της ταυτότητας, επαναφορά της στον μεσογειακό χάρτη των πόλεων των Φωκαέων και ευκαιρία να αξιοποιήσει τη μοναδική πολιτιστική της κληρονομιά με σύγχρονο, θεσμικό και ευρωπαϊκό τρόπο.
